Thay vì dán mắt vào màn hình điện thoại, nhiều bạn trẻ tại Việt Nam đang tìm đến kim móc, sợi len hay kẽm nhung như một cách để “chữa lành” và khẳng định bản sắc cá nhân.
Cuối tuần tại một quán cà phê ở Quận 1 (TP HCM), thay vì những chiếc smartphone hay laptop, bàn của Nguyễn Linh (22 tuổi) lại đầy rẫy những cuộn len đa sắc và kim móc. Linh đang tỉ mẩn hoàn thiện chiếc túi xách nhỏ cho buổi hẹn hò sắp tới. “Mỗi mũi móc giúp mình gạt bỏ những thông báo nhảy liên tục trên điện thoại. Cảm giác nhìn một sợi len dài biến thành một món đồ có hình hài rất khó tả”, Linh chia sẻ.
Không riêng gì Linh, trào lưu “thủ công hóa” đang lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng Gen Z Việt Nam. Từ những bó hoa kẽm nhung rực rỡ, những chiếc áo len “độc bản” đến những món phụ kiện thêu tay, đồ handmade đang trở thành một phần không thể thiếu trong lối sống của giới trẻ.

Liệu pháp “chữa lành” từ đôi bàn tay
Các chuyên gia tâm lý nhận định, sự bùng nổ của các bộ môn thủ công như đan móc, thêu thùa tại Việt Nam là phản ứng tự nhiên trước áp lực của kỷ nguyên số. Trong một thế giới vận hành quá nhanh, việc dành hàng giờ đồng hồ để thực hiện những thao tác lặp đi lặp lại mang lại trạng thái “dòng chảy” (flow) – giúp giảm căng thẳng và lo âu hiệu quả.
Khánh An, một nhân viên văn phòng tại Hà Nội, cho biết: “Sau 8 tiếng làm việc với bảng tính và email, việc cầm kim móc giúp mình tìm lại sự thăng bằng. Đây là cách mình ‘ngắt kết nối’ với thế giới ảo để tái kết nối với bản thân”.
Khát khao “độc bản” và cá nhân hóa
Khác với các thế hệ trước đan lát để tiết kiệm hay phục vụ nhu cầu thiết yếu, Gen Z tìm đến thủ công để thể hiện cá tính. Trong kỷ nguyên của thời trang nhanh (fast fashion), việc sở hữu một chiếc túi hay chiếc áo giống hệt hàng nghìn người khác trở nên nhàm chán.
“Đồ handmade không bao giờ có hai món giống hệt nhau. Mình có thể tự chọn màu sắc, điều chỉnh kích thước theo ý muốn. Đó mới là sự sang trọng thực sự của thời đại này – sự độc bản”, Minh Nhật, một bạn trẻ đam mê thêu tay, khẳng định.
Sức hút này còn được cộng hưởng mạnh mẽ bởi mạng xã hội. Trên TikTok và Instagram, các hashtag như #crochetvietnam, #hoakemnhung hay #handmadevietnam thu hút hàng chục triệu lượt xem. Những video hướng dẫn ngắn (tutorial) đã biến những kỹ thuật khó nhằn trở nên gần gũi, kích thích sự sáng tạo của người trẻ.

Từ sở thích đến tư duy khởi nghiệp
Không dừng lại ở việc giải trí, nhiều bạn trẻ Việt đã nhanh chóng biến sở thích này thành mô hình kinh doanh nhỏ (side hustle). Với ưu thế về thẩm mỹ và khả năng nắm bắt xu hướng, các cửa hàng handmade online do Gen Z làm chủ đang mọc lên như nấm.
Theo khảo sát tại các sàn thương mại điện tử, các mặt hàng như nguyên liệu kẽm nhung, len sợi và các bộ dụng cụ tự làm (DIY kit) luôn nằm trong top tìm kiếm. Thay vì mua một món quà công nghiệp, nhiều người sẵn sàng trả giá cao hơn để sở hữu một sản phẩm thủ công tinh xảo, có câu chuyện riêng.
“Kinh doanh đồ handmade không chỉ là bán sản phẩm, mà là bán sự tỉ mỉ và tâm huyết”, chủ một tiệm hoa kẽm nhung tại Đà Nẵng chia sẻ. “Khách hàng của mình phần lớn là các bạn trẻ, họ trân trọng giá trị của sức lao động thủ công”.
Có thể thấy, đan móc hay thêu thùa không còn là công việc “dành cho bà nội”. Qua bàn tay của Gen Z Việt, những bộ môn truyền thống này đang được hồi sinh với một diện mạo trẻ trung, đầy màu sắc và mang đậm hơi thở thời đại.

